تيغ برکف زنگي مست گذاشتن
شهروندان كابل اكنون، صداي نفس زدن طالب و ترويزم را از پشت دروازه هاي شهر به خوبي مي شنوند. سروبي، لوگر و ميدان شهر، فاصله هاي چنداني با مركز پايتخت ندارند. اما اين مناطق، به مراكز اصلي فعاليت طالبان تبديل شده اند. مشكل اصلي كار اينجا است كه همه فعل و انفعالات سياسي-نظامي، آگاهانه و ناآگاهانه، به سود طالبان مي انجامد. آنگاه كه عمليات هوايي و زميني دولت و نيروهاي بين المللي بر ضد شورش گران طالب به مرگ مردم مي انجامد، طبعاً محكوميت و ملامتي اش به رخ دولت و جامعه جهاني كشانده مي شود و اما آنگاه كه طالب و تروريزم با انفجار و انتحار مردم را به خاك و خون مي كشاند نيز، در افكار عمومي تاوان آن بردوش دولت و جامعه جهاني تحميل مي گردد. حتا در خانه ملت، (پارلمان) نيز اکنون از ديد برخي از نمايندگان، طالب از يك نيروي جنگ افروز، خونريز و خشونت پيشه، به يگ گروه سياسي مخالف دولت تغيير عنوان داده است.
به هرحال، به دنبال عمليات هوايي نيروهاي ناتو در شيندند، ولسي جرگه نخستين جلسه اين هفته خويش را به موضوعات امنيتي اختصاص داد. گزارش نمايندگان هرات مبني بر کشته شدن تعداد زيادي از افراد ملکي در جريان عمليات هوايي ناتو، جو جلسه را آشفته ساخت. بسياري از نمايندگان با قضاوت ها و اظهار نظر هاي احساساتي در جهت ملامت و توبيخ دولت و نيروهاي بين المللي راه افراط در پيش گرفتند. حتا كار به جايي رسيد كه برخي از نمايندگان پيشنهاد بسته كردن دروازه ولسي جرگه را دادند، برخي خواهان دعوت رئيس جمهور به تالار عمومي ولسي جرگه گرديدند و عده اي هم اعلان سلب اعتماد عمومي به كابينه را راه حل تلقي كردند.
گرچه نمايندگان مردم حق دارند كه احساساتي شوند. وضعيت واقعاً تراژيك و تكاندهنده است. از در و ديوار اين كشور مرگ مي بارد. از يكسو طياره هاي جنگي امريكا و ناتو، با بسته هاي باروت مرگ فرو مي ريزند و از سوي ديگر طالب و تروريزم، با انتحار و انفجار در ميان مردم بذر مرگ مي افشانند. و اما پرسش اساسي اين است كه چگونه مي توان از اين وضعيت تراژيك و تكاندهنده رهايي حاصل كرد؟ به نظر مي رسد كه اين پرسش، دو پاسخ بيشتر ندارد. پاسخ اول، درهم شكستن طالب و تفكر طالباني است. اين كار به نوبه خود دو بعد دارد. بعد نظامي و بعد سياسي. در هم شكستن نيروهاي نظامي طالب، تنها با قدرت نظامي دولتي و عمليات سنگين زميني و هوايي امكان پذير است؛ هرچند كه ممكن است در جريان جنگ، گلوله هاي تنفگ و گداخته هاي بمب، به تشخيص و تفكيك دقيق طالبان از ميان مردم ملكي قادر نگردد و بي گناهان بسياري نيز قرباني شوند.
غلبه بر تفكر طالباني اما با اقدامات سالم سياسي ممكن مي گردد. هرگاه دموكراسي به عنوان بديل مدل سياسي طالبان، به شكل درست آن به جامعه عرضه گردد، بدون شك بازار مدل سياسي طالباني به شدت كساد و سرانجام در قبرستان تاريخ مدفون خواهد شد. و اما اگر دموكراسي را در كام اژدهاي فساد و بي بندو باري هاي مالي و سياسي، يا گرايش هاي عدالت ستيزانه قومي-زباني مسخ كرديم، غلبه بر تفكر طالباني را نيز با چالش هاي عظيم مواجه مي سازيم.
پاسخ دوم به پرسش فوق اين است كه به جاي جنگ با طالب و طالبانيزم، به سراغ آنان برويم. رفتن به سراغ طالبان باز به نوبه خود، دو حالت دارد. حالت اول اين است كه طالبان را در قالب قانون اساسي به صلح و پذيرش بازي هاي سياسي دعوت كنيم. اين راه را ما رفته ايم. كميسيون تحكيم صلح به همين منظور ايجاد شد. رئيس جمهور نيز به عنوان شخص اول كشور، مشروط به اين شرط، بارها دست دوستي به سوي طالبان دراز كرده است. در حقيقت دولت افغانستان بارها صلح و گفتگو در چارچوب قانون اساسي را از طالبان به التماس و تكدي خواسته است؛ اما اين طالبان است كه هربار با بمب و راكت به تكدي گري ما پاسخ داده است.
حالت دوم اما اين است كه مردم افغانستان به عوض قانون اساسي و مدل سياسي موجود، مدل سياسي طالباني را بپذيرند و به پيشگاه امارت طالبان سر تسليم فرود آرند. به نظر مي رسد بيشترين کساني که با شوق و اشتياق پيشنهاد صلح با طالبان را ميدهند، حالت دوم مد نظر شان است. مثلا يکي از نمايندگان ولسي جرگه در جلسه عمومي روز شنبه همين هفته گفت؛ به من طالبان رأي داده اند، من جنگ با طالبان را درست نمي دانم. با طالبان بايد صلح کرد. و اما ايشان روشن نکرد که صلح مورد نظر ايشان از نوع اول است يا از نوع دوم؟
کميسيون قبايل مشرانو جرگه اما طرح کاملا متفاوتي ارائه کرده است. به عقيده آن کميسيون، امنيت تنها از طريق ايجاد مليشه هاي قومي تأمين مي شود. در 19 ولايت نا آرام افغانستان بايد تفنگ توزيع کرد. معلوم نيست که کميسيون امور قبايل مشرانو جرگه از کجا به اين فورمول دست يافته است؟ عقل کوتاه ما هرگز به کنه اين مطلب نمي رسد که با تسليح قبايل چگونه مي توان امنيت را تأمين كرد؟ قبايل مسلح پاکستان، افغانستان و پاکستان هردو را به مسلخ انسان تبديل کرده است، حال اگر قبايل افغانستان نيز مسلح شوند، شايد منطقه در کليت خود مسلخ انسان گردد. چه اينکه مسلح کردن افراد غير مسؤول، آنهم در کشوري مانند افغانستان، تيغ برکف زنگي مست گذاشتن است.

علي احمد از مزار شريف:
اولتر از همه عرض سلام و خسته نباشيد دارم خدمت تمامي دست‌اندرکاران هفته‌نامه مشارکت ملي!
در قدم دوم مي‌خواستم از برگزار کنندگان عروسي دسته‌جمعي در دو شهر بزرگ هرات و مزار شريف، تشکر و قدرداني نمايم.
در جريان هفته گذشته ما شاهد برگزاري دو محفل عروسي دسته‌جمعي جوانان در شهرهاي مزار شريف و هرات بوديم که در آن ده‌ها زوج خوشبختي که توان برآورده ساختن مصارف عروسي‌شان را نداشتند، بهترين روز زندگي‌شان را جشن گرفتند.
اين اولين باري است که در کشور ما چنين کاري تجربه مي‌شود و در نفس خود کاري بسيار خوب و نيک مي‌باشد و براي آنعده از کساني که سال‌ها براي برگزاري جشن عروسي‌شان انتظار مي‌کشند و توان پرداختن مصارف آن را ندارند، اقدامي بسا خوب و مقبول است.
اين تجربه نو، توسط مؤسسات خيريه در مزار شريف و هرات برگزار گرديد و مصارف آن را هم اين مؤسسات پرداختند؛ اما اين شيوه بايد در بين مردم ما نهادينه گردد و شامل فرهنگ ما شود. خوب است که افراد سرمايه‌دار جامعه ما يک مقدار کمي از مصارف چند صد هزار دالري محافل عروسي فرزندان‌شان را هزينه کنند و خانه چند جوان بي‌بضاعت جامعه را نيز آباد نمايند!
ادارات دولتي دست‌اندرکار در زمينه فرهنگ و جوانان و در رأس آن وزارت اطلاعات و فرهنگ و همچنان مؤسسات غير دولتي، به‌جاي آنکه ميلياردها دالر بودجه‌شان را صرف برنامه‌هاي غير کاربردي و اضافي مي‌نمايند، بايد دست به چنين کارهايي بزنند که هم کمک به افراد بي بضاعت جامعه است و هم يک کار خير مي‌باشد.

احمد شفيع از دارالامان:
با عرض سلام و خسته نباشيد خدمت دست‌اندرکاران هفته‌نامه مشارکت ملي، آرزومندم خوش و سرحال باشيد.
نامه‌اي را که برايتان فرستادم، حاوي مشکلاتي است که بعضي از جوانان نابيناي ما که در ليسه مسلکي نابينايان براي درس خواندن مي‌آيند، با آن سردچار هستند. اميدوارم آن را به دست نشر بسپاريد تا باشد که به حال اين جوانان معيوب و بيچاره ما توجهي صورت بگيرد.
يک روز وقتي سوار ملي بس شدم و مي‌خواستم به طرف پل سوخته بروم، از دور ديدم که دو نفر که در ايستگاه ايستاده بودند و منتظر آمدن بس بودند، وقتي به يک ميني بس دست بالا کردند و مي‌خواستند سوار شوند، راننده موتر بدون کدام توجه از کنار آنان رد شد. تعجب کردم که اين راننده‌ها وقتي يک نفر را ببينند که از آن سر کوچه مي‌آيد و بفهمد که سوار موترشان مي‌شود، تا نيم ساعت هم که شده، وقت ديگر راکبين را تلف مي‌کنند و ايستاد مي‌شوند تا سواري‌شان بيايد؛ اما اين بار دو نفر را که در سر سرک ايستاده‌اند، در موتر بالا نکردند. خلاصه وقتي که موتر ما نزديک شد و راننده آنان را سوار موتر کرد، فهميدم که اين جوانان نابينا هستند و وقتي از آنان پرسيدم، گفتند که از ليسه مسلکي نابينايان آمده‌اند. از آن وقت تصميم گرفتم که اين مشکل را با مشارکت ملي و "الو! مشارکت؟" در ميان بگذارم و از آن طريق به گوش مسؤولين ليسه محترم نابينايان و ديگر مسؤولين دست اندرکار برسانم. مسؤولين محترم اين ليسه بايد به مراجع مسؤول پيشنهاد بدهند و براي شاگرداني که در اين ليسه براي درس خواندن مي‌آيند و مطمئناً تعدادشان هم بسيار کم است، سرويس مخصوص تهيه نمايند. در اين شهري که آدم‌هاي سالم به سختي در سرويس‌هاي شهري سوار مي‌شوند و به اصطلاح راننده‌ها خيلي اوقات "پايدان کشال" مي‌شوند، چطور نابينايان در اين سرويس‌ها مي‌توانند سوار شوند.
چه مي‌شود که جناب رييس جمهور کشور ما يک صدم بودجه وزراي مشاور و مشاورين وزارتخانه‌ها را که شمارشان از صدها هم تجاوز مي‌کند، را به اين افراد اختصاص بدهد و حلال مشکل‌شان گردد.